In 2025 meldden meerdere werknemers van het UWV hun zorgen over mogelijke discriminatie bij de afdeling handhaving. Zij gaven aan de indruk te hebben dat personen met een biculturele achternaam vaker en hogere boetes kregen dan anderen in vergelijkbare situaties. Dit leidde tot een intern onderzoek door de eigen controle-afdeling van het UWV naar de werkwijze van de afdeling handhaving.

Uit het onderzoek, waarbij 1682 dossiers werden gecontroleerd, bleek dat de afdeling handhaving een onderscheid maakte in de boeteoplegging. In de regio's Alkmaar, Amsterdam en Utrecht had 44 procent van de onderzochte personen een biculturele achternaam. Deze groep ontving echter 74 procent van alle opgelegde boetes. Een vergelijkbaar patroon werd waargenomen in het gebied dat onder Eindhoven valt, waar 36 procent van de gecontroleerde dossiers betrekking had op personen met een biculturele achternaam, die desondanks 71 procent van de boetes kregen. Een onderzoeker merkte op dat dit "substantieel vaker" voorkomt dan bij personen met andere achternamen. Bovendien waren de boetes die aan personen met een biculturele achternaam werden opgelegd significant hoger, waardoor deze groep 98 procent van de totale som van alle boetes betaalde.

Verontrustend waren ook de vondsten over de sfeer op de werkvloer. Op de werkvloer van de afdeling handhaving werden leidinggevenden en cliënten die niet in Nederland waren geboren aangeduid als de "Arabische Liga". Een leidinggevende zou de uitspraak hebben gedaan dat "de oplossing niet handhaven is, de oplossing is alle Marokkanen het land uittrappen". Bij onderzoek naar malafide uitzendbureaus werd gesproken van "aanpak malafide Turken". Twee voormalige medewerkers van de afdeling handhaving stelden bovendien dat mensen op basis van hun afkomst regelmatig niet werden uitgenodigd voor sollicitatiegesprekken, of werden afgewezen indien zij wel waren uitgenodigd. De giftige sfeer op de werkvloer zou voor medewerkers van kleur reden zijn om bij het UWV te vertrekken.

De uitkomsten van het interne onderzoek lagen sinds eind 2025 bij de raad van bestuur van het UWV. De voorzitter van de raad van bestuur, Abdeluheb Choho, heeft aangegeven geschrokken te zijn van de resultaten en heeft excuses aangeboden. Het UWV benadrukt dat het geen definitieve conclusies wil verbinden aan deze uitkomsten, omdat het hier geen wetenschappelijk onderzoek betreft. Wel loopt er een extern onderzoek naar de uitkeringsinstantie, waarin racisme en discriminatie als mogelijke onderdelen worden onderzocht.

Minister Vijlbrief van Sociale Zekerheid en Werkgelegenheid werd pas geïnformeerd over het interne onderzoek nadat het AD hierover vragen had gesteld. Hij heeft aangegeven dat hij wil dat deze zaak tot op de bodem wordt uitgezocht. De huidige Amerikaanse president is Donald Trump.