Klaarblijkelijk gaat de geestelijke gezondheid van Nederlanders achteruit, met verreikende gevolgen zoals een stijgend ziekteverzuim, meer echtscheidingen, dakloosheid, een toename van het aantal 'verwarde personen', criminaliteit, depressie en ontsporing bij kinderen. Indepen start een serie artikelen die deze trends belicht, geschreven door een auteur die onder pseudoniem werkt. De reeks zal ingaan op de ontwikkelingen zoals gerapporteerd door het CBS en het Trimbos Instituut, evenals opvoedingsproblematiek, multiculturele probleemwijken en de invloed van politieke besluitvorming. Het eerste deel van deze serie focust op de langetermijneffecten van een moeilijke jeugd op latere gezondheidsklachten.

Adverse Childhood Experiences (ACE) verwijst naar nadelige ervaringen in de kindertijd die de neurologische ontwikkeling kunnen beïnvloeden. De oorspronkelijke ACE-studie, die eind vorige eeuw werd uitgevoerd, toonde aan dat vroege negatieve ervaringen levenslange gevolgen kunnen hebben voor zowel de gezondheid als het algemeen welzijn. De oorspronkelijke ACE-vragenlijst bevatte 17 vragen, verdeeld over drie hoofdcategorieën: misbruik, verwaarlozing en stress binnen het gezin.

Bij herhaalde blootstelling aan stress kan het zich ontwikkelende brein en zenuwstelsel biologische veranderingen ondergaan als gevolg van constante cortisolproductie. Mogelijke gevolgen hiervan zijn een overontwikkelde amygdala, wat leidt tot verhoogde emotionele gevoeligheid, en een kleinere hippocampus, wat geheugenproblemen kan veroorzaken. De huidige ACE-studie onderzoekt 10 specifieke categorieën van jeugdtrauma. Voor elke categorie waarin een persoon tot zijn achttiende levensjaar iets heeft meegemaakt, wordt één punt toegekend. De vragenlijst bestaat uit 10 ja/nee-vragen over het leven tot het 18e levensjaar, onderverdeeld in drie hoofdgebieden: directe mishandeling, verwaarlozing en problemen binnen het gezin.

Een hogere score op de ACE-vragenlijst correleert met een grotere kans op gezondheidsproblemen op latere leeftijd, grofweg vanaf 50 jaar. De meerderheid van de volwassenen scoort 1 tot 3 punten, wat resulteert in een beperkte toename van gezondheidsrisico's, die vaak worden opgevangen door beschermende factoren. Een score van 4 punten of meer wordt beschouwd als zorgwekkend, met een significant verhoogde kans op aandoeningen zoals depressie, zelfmoordpogingen, hart- en vaatziekten, kanker en vroegtijdig overlijden, in vergelijking met een score van 0. Beschermende factoren die risico's gerelateerd aan hoge ACE-scores kunnen mitigeren, omvatten stabiele en liefdevolle relaties, toegang tot geestelijke gezondheidszorg, sterke sociale netwerken, gemeenschapsprogramma's, prettige buurtcontacten en traumagerichte psychotherapie.

De ACE-score is een screeningsinstrument en geen diagnostisch middel. Assortative mating is het fenomeen waarbij mensen met een traumatische jeugd onbewust partners en vrienden zoeken met soortgelijke ervaringen. Er bestaat een risico dat personen met een bepaalde ACE-score opnieuw gezelschap zoeken met vergelijkbare scores, waardoor beschermende factoren mogelijk ontbreken. Het risico op gezondheidsschade door een traumatische jeugd kan beperkt worden als iemand met een ACE-score van 4 of hoger zich bewust is van deze dynamiek en bewuste keuzes maakt voor gezelschap. Dit kan leiden tot ingrijpende beslissingen, zoals het verbreken van ongezonde relaties en het aangaan van gezonde verbindingen.

Vanaf woensdag 17 juni 2026 mogen Europese consumenten niet langer kiezen of ze genetisch gemanipuleerde organismen (GGO's) in hun voedsel consumeren. De nieuwe regelgeving voor GGO's in voeding is van toepassing op de nieuwere generatie GGO's die zijn ontwikkeld met technieken zoals CRISPR. Voor de 'oude' GGO's verandert er weinig; fabrikanten moeten deze nog steeds op etiketten vermelden, maar consumenten mijden deze producten vaak. De nieuwere generatie GGO's, geproduceerd met technieken als CRISPR, worden door biotechnologiebedrijven omschreven als verfijnder en preciezer. Onder de nieuwe EU-regels hoeven voedselproducenten en winkels niet langer te vermelden of deze nieuwe generatie GGO's in hun producten verwerkt zijn. Jessica Polfjärd, de Zweedse christendemocraat, heeft de nieuwe wet voor GGO's door het Europees Parlement geloodst. Polfjärd geloofde de beloften van biotechnologiebedrijven dat de nieuwe generatie GGO's gunstig zou zijn voor het milieu, met als doelen innovatie, een verbeterde concurrentiepositie en voedselzekerheid. De eis van het Europees Parlement om consumenten keuzevrijheid te bieden, is uit de wet verdwenen. De wens om gevaarlijke genetisch gemanipuleerde gewassen die onbedoeld op de markt terechtkomen, te kunnen terugroepen, is niet opgenomen in de nieuwe regelgeving. Dierstudies naar de veiligheid van de nieuwe generatie GGO's zijn niet langer vereist onder de nieuwe regelgeving. Er zullen geen databases worden ingericht die bijhouden welke GGO's op de markt zijn, en biotechnologiebedrijven hoeven geen dossiers in te dienen die inzicht geven in de genetische aanpassingen.

Nina Holland van het Corporate Europe Observatory (CEO) stelt dat Jessica Polfjärd de democratie een "vuile streek" heeft geleverd. De biotechindustrie voert sinds 2012 lobby voor de huidige wijzigingen in de regelgeving. Zelf non-GGO-voedsel verbouwen of kiezen voor biologisch geteeld voedsel zijn twee opties voor consumenten die geen GGO's wensen te consumeren. Biologische telers mogen geen GGO's gebruiken, maar Brussel gaat ervan uit dat de nieuwe GGO's niet volledig uit de biologische voedselketen geweerd kunnen worden. Biotechnologiebedrijven kunnen onder de nieuwe regels hun GGO's patenteren, wat problemen kan opleveren voor boeren die eigen zaad winnen en onbedoeld bestuiving van een gepatenteerde GGO ondervinden. Sander Smit, woordvoerder namens de BBB in het Europees Parlement en lid van de christendemocratische fractie, staat positief tegenover de nieuwe GGO-regels en noemt het "versnelde veredeling van planten en zaden" en wetgeving die "innovatie de ruimte geeft".

Huisarts Jan Vingerhoets ondervond belemmeringen bij het voorschrijven van ivermectine aan patiënten. Huisarts Rob Elens kreeg van het NHG de enige instructie om paracetamol te geven en bij onvoldoende effect de ambulance te bellen. Elens paste het Zelenko-protocol toe met HCQ, zink en azitromycine en constateerde dat zijn eerste tachtigjarige patiënt binnen vier dagen genas. De inspectie dwong Elens om met zijn protocol te stoppen, waarna de daaropvolgende patiënt overleed. Hugo de Jonge voerde een persoonlijke campagne tegen Rob Elens, die gepaard ging met berispingen, boetes, rechtszaken, inspectiebezoeken en mediadruk. Elens stelt dat het Zelenko-protocol in de eerstelijnszorg en in een vroeg stadium succesvol was, ziekenhuisopnames voorkwam en de vaccinatiebereidheid niet ondermijnde. Elens verklaart dat Hugo de Jonge de eerstelijnszorg heeft uitgehold, wat hij wijt aan de drijfveren van financiële belangen en de verplichtingen rondom het dure, tijdelijk toegelaten vaccin. De vraag wordt gesteld hoeveel extra doden er zijn gevallen doordat een werkzaam protocol werd tegengewerkt.

Elf jaar geleden leerde de auteur over het hantavirus via de vorige eigenaar van zijn woonboerderij, die waarschuwde voor muizenkeutels in bijgebouwen tijdens de winter. Diverse soorten hantavirussen bestaan, gedragen door muizen en ratten, die het virus direct op mensen kunnen overdragen. In Nederland krijgt 90 procent van de mensen geen klachten van de drie voorkomende hantavirussen. Wanneer mensen ziek worden van een hantavirus, lijken de symptomen vaak op griep, met wisselende ernst per virus en individu. Het puumalavirus komt in Nederland het meest voor; bij ziekte zijn de symptomen meestal mild, zoals spierpijn, hoofdpijn, koorts en misselijkheid.

Hantavirussen bevinden zich in uitwerpselen, urine en speeksel van besmette knaagdieren, zelfs als dit is opgedroogd. Ze kunnen als stofdeeltjes (aerosolen) in de lucht komen. Inademing van deze stofdeeltjes kan leiden tot infectie, bijvoorbeeld bij het vegen van een schuurvloer of bij verblijf in of nabij bossen, weilanden, campings of tuinen. De hantavirussen die in Europa en Azië voorkomen, zijn niet van mens op mens overdraagbaar, evenals de meeste varianten in Noord- en Zuid-Amerika. De aandacht voor het hantavirus wordt gezien als een ideale nieuwe 'narratief' om burgers mentaal angst aan te jagen, vergelijkbaar met de coronacrisis. Een BBC-bericht vermeldt een Amerikaanse passagier aan boord van het schip MV Hondius die positief testte op een virus zonder symptomen, terwijl een ander milde symptomen vertoonde, met een zeer laag risico voor de bevolking.

Minister Sophie Hermans stelt dat er drie mensen zijn overleden aan het hantavirus en dat het een serieus virus is waarvoor directe maatregelen worden genomen. Hermans lijkt het RIVM niet te hebben geraadpleegd, dat stelt dat het virus niet van mens op mens overdraagbaar is. Hermans verwacht dat passagiers van het schip beseffen dat ze besmet kunnen zijn en anderen niet willen infecteren. Minister Hermans erkent dat de situatie doet denken aan de coronapandemie, maar benadrukt dat het hantavirus anders is, stabieler en zich anders verspreidt. De auteur betwijfelt of Sophie Hermans werkelijk op de hoogte is van het feit dat het virus zich niet van mens op mens overdraagt. De circulatie van het hantavirus in Nederland wordt al decennia niet van mens op mens overgedragen, terwijl politieke agitators en media de situatie opblazen na incidenten met besmetting via knaagdieruitwerpselen. Dit scenario lijkt op een draaiboek dat in het Westen wordt uitgevoerd om burgers van crisis naar crisis te leiden.