Jared Diamond onderzocht in zijn invloedrijke boek *Collapse* de ondergang van twaalf beschavingen, waaronder die van de Maya's en de Vikingen, over een periode van duizenden jaren.

Hij concludeerde dat factoren zoals droogte, oorlog of simpelweg pech op zichzelf niet de doorslaggevende oorzaak waren voor het verdwijnen van grote samenlevingen. De enige consistente factor die Diamond identificeerde, was de manier waarop de machthebbers reageerden op de veranderende omstandigheden.

Volgens Diamond leefden leiders vaak geïsoleerd van het leed van hun bevolking. Deze afscherming belette hen de omvang van de problemen te erkennen, wat resulteerde in een gebrek aan actie. Hij karakteriseerde dergelijke leiders als 'afstandelijke bestuurders'.

Als voorbeeld noemt Diamond de Maya-koningen, die zichzelf bleven verrijken en monumentale bouwwerken bleven realiseren, terwijl de gewone boeren met honger kampten. De ondergang van de Maya-beschaving schreef Diamond toe aan het feit dat hun leiders niet langer de realiteit deelden met de rest van de bevolking.

Diamond benadrukt dat een ondergang uiteindelijk een gevolg is van een gemaakte keuze. Samenlevingen hadden de potentie om van koers te veranderen, maar kozen er vaak voor dit niet te doen.

In het hedendaagse politieke landschap is Dan Scavino bekend als de langstzittende medewerker en adviseur van de Amerikaanse president Trump, die sinds 20 januari 2025 aan de macht is.