De Toetsingscommissie Inzet Bevoegdheden (TIB) uit zorgen over de wijze waarop de AIVD en MIVD bulkdata vergaren. Volgens de TIB vormt dit een aanzienlijke inbreuk op de grondrechten van burgers, terwijl de resultaten van deze praktijk vaak beperkt blijven. De commissie bekritiseert surveillanceacties die burgers raken die nergens van verdacht worden, zoals het verzamelen van data van mensen uit de omgeving van een doelwit. De TIB vindt dat deze praktijken niet gerechtvaardigd zijn in de omvang die de inlichtingendiensten wensen. De hoge verwachtingen van de diensten ten aanzien van bulkdata worden niet waargemaakt door de daadwerkelijke opbrengsten, die niet opwegen tegen de inbreuk op grondrechten. Er is nog steeds weinig concrete, relevante opbrengst zichtbaar van het vergaren en analyseren van data, ondanks de groeiende hoeveelheid data en het toenemende aantal teams dat hiermee bezig is binnen de diensten.

In 2025 deden de AIVD en MIVD vaker een beroep op bijzondere bevoegdheden, zoals het hacken van telefoons, het afluisteren van gesprekken, DNA-onderzoek of het doorzoeken van woningen. In totaal kwamen er in 2025 4615 verzoeken binnen, een stijging van 4 procent ten opzichte van 2024. Van deze aanvragen werd 96 procent goedgekeurd.

De TIB beoordeelt verzoeken om bijzondere bevoegdheden kritisch, waarbij een afweging wordt gemaakt tussen nationale veiligheid en de rechten van burgers. De commissie verwacht een verdere stijging van het aantal verzoeken in 2026. Dit wordt deels toegeschreven aan geopolitieke onrust, zoals de oorlogen in Oekraïne en Gaza, de dreiging van moslimterroristen en rechtsextremisten, en de verslechtering van de trans-Atlantische relatie.

Veel afgewezen aanvragen voor bijzondere bevoegdheden waren het gevolg van vermijdbare juridische slordigheden, zoals onvoldoende onderbouwing of ontbrekende informatie. In 1,3 procent van de gevallen achtte de TIB de aanvraag, zelfs na aanvullingen, niet gerechtvaardigd. Het bewaken van de balans tussen de bescherming van grondrechten en de inbreuk daarop is essentieel voor Nederland als democratische rechtsstaat.