Nu de lente aanbreekt, komen de mieren uit hun overwintering tevoorschijn om actief te worden en naar voedselbronnen te zoeken. Later in het seizoen, in de lente en zomer, vindt de bruidsvlucht plaats, een cruciaal moment voor de voortplanting van mierenkolonies. In Nederland is de diversiteit aan mieren groot, met naar schatting zo'n 100 verschillende soorten. Veelvoorkomende soorten zijn onder andere de wegmier en de zwarte zaadmier. Een deel van de mierensoorten leeft voornamelijk ondergronds, waardoor ze voor het oog minder zichtbaar zijn.

Mieren vervullen diverse functies binnen het ecosysteem. Ze dragen bij aan het opruimen van organisch afval, zoals dode slakken en regenwormen. Aan de andere kant kunnen ze ook bijdragen aan de verspreiding van bladluizenplagen, doordat ze de zoete honingdauw die bladluizen uitscheiden, consumeren. Rode mieren kunnen bij het contact steken en bijten, wat als pijnlijk kan worden ervaren.

Er bestaan diverse methoden om mieren te bestrijden. Stoepkrijt kan mieren tijdelijk afleiden door een barrière te vormen, maar is geen permanente oplossing. Koperen munten en koffiedik worden niet als effectieve tijdelijke oplossingen beschouwd. Binnenshuis kan men de aantrekkelijkheid voor mieren verminderen door verpakkingen schoon te maken en geursporen te verwijderen. Op een natuurlijke wijze kunnen nematoden (aaltjes) worden ingezet om mierennesten te bestrijden. Een andere methode die toegepast kan worden, is het overgieten van een mierennest met kokend water. Dit vereist echter dagelijkse herhaling en garandeert niet het succesvol doden van de koningin. Het verplaatsen van een mierennest, specifiek voor soorten met bovengrondse nesten, is soms een optie. Dit is echter niet altijd praktisch en de mieren kunnen terugkeren indien de nieuwe locatie niet aan hun behoeften voldoet.

Het verlangen naar volledige controle over de tuin en de daarin levende dieren is niet altijd realistisch. Het is belangrijk om te streven naar een vorm van samenleven met de natuurlijke omgeving, inclusief de aanwezige planten en dieren.