Computerservers in datacenters, essentieel voor het opslaan van bestanden en het draaien van computerprogramma's, vereisen aanzienlijke hoeveelheden elektriciteit. Deze servers produceren veel warmte, wat de inzet van extra koelsystemen noodzakelijk maakt, die op hun beurt ook weer stroom verbruiken. De opkomst van kunstmatige intelligentie draagt bij aan een groeiende wereldwijde stroomvraag van datacenters, gedreven door de toenemende behoefte aan rekenkracht.

In Nederland bevinden zich ongeveer 45 datacenters die jaarlijks meer dan 10 gigawattuur (GWh) elektriciteit verbruiken. In 2023 bedroeg het gezamenlijke stroomverbruik van deze grote datacenters 4720 GWh. Dit verbruik is sinds 2017 meer dan verdrievoudigd.

Hoewel het aantal grote datacenters in Nederland de afgelopen jaren redelijk stabiel is gebleven, is het stroomverbruik per individueel datacenter significant toegenomen. Het aandeel van datacenters in het totale Nederlandse elektriciteitsverbruik steeg van 1,2 procent in 2017 naar 4,2 procent in 2023. Het elektriciteitsverbruik van circa 45 grote datacenters komt overeen met dat van bijna 1,9 miljoen huishoudens.

De vestiging van een nieuw datacenter in Nederland kan de vraag naar stroom drastisch verhogen. Indien de stroomvoorziening niet wordt uitgebreid, kan dit leiden tot hogere energiekosten voor huishoudens. Investeringen in de capaciteit van het stroomnet zijn noodzakelijk om deze groeiende vraag op te vangen, wat maatschappelijke kosten met zich meebrengt. Zonder deze investeringen zullen er keuzes gemaakt moeten worden over de verdeling van de beschikbare stroom. Het prioriteren van datacenters kan ten koste gaan van andere sectoren of de energievoorziening voor woningen.